تبلیغات
حجره 233 - مسؤولیت ما در عرصه فرهنگ
تاریخ : 1391/03/11 | 13:13 | نویسنده : اعیاع

مسؤولیت ما در عرصه فرهنگ

انسانِ پاسخ‌گو یا انسانِ طالب حقوق



علاوه بر این كه انسان با فطرت خودش درك مى‌كند كه مثل حیوانات رها نشده و بدون مسؤولیت نیست، ادیان هم بر این مسأله تأكید دارند. شاید احیاناً شنیده باشید كه فیلسوف معروف غرب، امانوئل كانت، مى‌گفت: دوچیز در عالم مرا تحت تأثیر قرار داده و اعجاب مرا بر انگیخته است، یكى منظره ستارگان در آسمان و دیگرى نداى فطرت در درون انسان، و فطرتْ زیباترین ندایى است كه وجود دارد. به هر حال انسان با همان فطرت اولیه خودش كم و بیش درك مى‌كند كه یك نوع مسؤولیتى دارد.در مقابل نظریه فطرى بودن مسؤولیت، تفكر دیگرى از قدیم وجود داشته و در دهه هاى اخیر رونق و رواج خاصى پیدا كرده، و آن نظریه‌اى است كه قائل است سخن از مسؤولیت و تكلیف انسان گفتن، یك تفكر ارتجاعى و كهنه است كه باید آن را كنار گذاشت، امروز بشر به دنبال استیفاى حقوق و مطالبات خویش از جهان و طبیعت و خدا و حكومت است. امروز دیگر دورانى كه در آن این گونه القا مى‌شد كه انسان عبد و خدا مولاى اوست، سپرى شده و عصر آقایى و سیادت انسان است؛ عصرى كه بشر به جاى آن كه به دنبال جستجوى تكلیف و مسؤولیت باشد، در پى گرفتن و احیاى حقوقى است كه قرن ها از او دریغ داشته و تضییع كرده اند.

به هرحال، على رغم این نظریه دوم، همان طور كه اشاره كردیم عقل و وجدان و فطرت انسان گواهى مى‌دهند كه انسان مسؤول است و باید و نبایدها و تكالیفى او را احاطه كرده كه در قبال آنها پاسخ گوست؛ و همه ادیان نیز بر این امر اتفاق دارند. در قرآن كریم آیات زیادى دالّ بر مسؤولیت انسان وجود دارد كه در اینجا به برخى از آنها اشاره مى‌كنیم:

 

فَوَ رَبِّكَ لَنَسْئَلَنَّهُمْ اَجْمَعِینَ. عَمَّا كَانُوا یَعْمَلُونَ؛1 پس سوگند به پروردگارت كه از همه آنان سؤال خواهیم كرد از آن چه انجام مى‌دادند.

وَ لتُسْئَلُنَّ عَمَّا تَعْمَلُونَ2؛ و از آن چه انجام مى‌دهید حتماً سؤال خواهید شد.

اِنَّ السَّمْعَ وَ الْبَصَرَ وَ الْفُؤَادَ كُلُّ اوُلَئِكَ كَانَ عَنْهُ مَسْئُولا3 محققاً، گوش و چشم و قلب، همه مورد پرسش واقع خواهند شد.

وَقِفُوهُمْ اِنَّهُمْ مَسْؤُولُونَ4 و بازداشتشان نمایید كه آنها مسؤولند.

وَ كَانَ عَهْدُاللَّهِ مَسْئُولا5؛ و پیمان خدا همواره مورد بازخواست است.

لَتُسْئَلُنَّ یَوْمَئِذ عَنِ النَّعِیم6؛ در آن روز از نعمت [هاى خداوند]پرسیده خواهید شد.

 علامه مصباح یزدی


1ـ حجر / 3 ـ 92.

2ـ نحل / 93.

3ـ اسراء / 36.

4ـ صافات / 24.

5ـ احزاب / 15.

6ـ تكاثر / 8.





موضوعات مرتبط: همین جوری
صلی الله علیک یاأباعبدالله
آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :
امکانات وب